Dini Kaynaklara Göre İslam Mezhepleri Arasındaki Dostluğun Etken ve Engelleri
Rahman ve Rahim olan Allah'ın adı ile
Âlemlerin rabbi olan Allah’a hamd ü senâ, Resulüne, onun pak Ehl-i Beyt'ine ve o seçkin sahabeye salât ü selam olsun.
Her şeyden önce bu toplantıda hazır bulunan başımızın tacı siz değerli kardeşlerime, saygıdeğer üstat ve bilim adamlarına özellikle de Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Hasan Gönen Beye ve bu ilmi oturumu düzenleyen değerli yardımcılarına en içten saygı ve selamlarımı sunarım. Beni böylesi ilmi değeri yüksek bir yere davet ettiğiniz için sizlere tekrar tekrar teşekkür ederim. Türkiye üniversitelerinin değerli üstatlarının makale ve konuşmaları yanı sıra diğer yabancı ülke kaynaklarından yararlanarak hazırladığım "Dini Kaynaklara Göre İslam Mezhepleri Arasındaki Dostluğun Etken ve Engelleri" adlı makalemi sizlere sunarken küçük de olsa İslam mezhepleri arasındaki dostluğu pekiştirip, sağlamlaştırmak ve var olan sorunları bir nebze de olsa gidermek adına bir adım atmak istedim. Önceliğimi bu oldukça mühim ve hayati meseleye vermek ve bu dostluğun Müslümanlar arasında yeterince hissedilmediği için İslam toplumunu nasıl tehdit ettiğini göstermek istiyorum.
Hangi aklı başında ve içinde Allah korkusu olan imanlı bir Müslüman'ın, iç ve dış mihraklı İslam düşmanlarının icra ettiği ve günümüzde vuku bulan bu olumsuz ve asla kabul edilemez olaylar karşısında yüreği sızlamaz ve bunun hal yollarını aramaz? Allah'a, Peygamberine, Kuran'ına, Sünnet'ine ve onun temiz soyuna gönül veren hangi Mümin, bu durumu kabul edebilir ve günahsız yere kanı dökülen kadın, erkek, çocuk, yaşlı binlerce insan için gözyaşı dökmeyebilir? Hangi Mümin, bu işlenen cinayetleri başka bir cinayet ile halletmeye çalışıp diğer milyonlarca Mümin insanı da tekfir etmeye yeltenebilir?
Hangi Mümin, bu masum insanların yok olması adına fetvalar verip, eşkıya ve teröristler tarafından 21. yüzyılda binlerce insanın kâh yakılarak, kâh ise başları kesilip, bedenleri parçalanarak öldürülmesini çözüm yolu, dini bir vecibe ve Cennete giriş senedi olarak görebilir? Hangi Mümin, Müslümanlar arasında yüzlerce yıldır ekilmeye çalışılan nefret tohumlarını ve yok edilmeye çalışılan kardeşliği İslam düşmanlarının çabalarından irtibatsız görebilir?
Müslümanların gerçekten birbirlerinin kardeşi olduğu gerçeğini bilmek, düşmanların onların arasını bozmak için oynadığı oyunları tahlil etmek ve tüm bunların dış mihraklar tarafından din içerisine sokulduğunu anlamak Müslümanları yok olma ile tehdit eden bu sorunları bertaraf etmek için en iyi yöntemdir. Kur'an'ı Kerim'in ve İslam ümmetinin teşkilinin en önemli hedeflerinden birisi olan insanlara öncü, terakkiperver ve örnek bir toplum oluşturmak buna dayalıdır. Nitekim Kur'an-ı Kerim'de şöyle buyrulmaktadır:
"و کذلک جعلناکم امتاً وسطاً لتکونوا شهداء علی الناس و یکون الرسول علیکم شهیداً "
"Böylece, sizler insanlara birer şahit ve örnek olasınız ve Peygamber de size bir şahit ve örnek olsun diye sizi orta bir ümmet yaptık." Bakara/143
Şimdi ise izninizle dini kaynakları göz önünde bulundurarak İslam mezhepleri arasındaki dostluğun etken ve engellerini incelemek istiyorum. Bu giriş konuşmamın ardından sözlerimi üç ana konu altında devam ettirmek istiyorum. Bunlar; İslam Mezhepleri Arasındaki Dostluğun Etkenleri, İslam Mezhepleri Arasındaki Dostluğun Engelleri, Sonuç ve Özet şeklinde siz değerli üstatlarımın huzuruna takdim edilecektir. Ama önce İslam Mezhepleri Arasındaki Dostluğun Etkenleri:
Bu dostluk etkenlerini üç temel esas üzerine taksim edip, sunabiliriz:
1. Ortak Paydalar
2. İslam Dininin Emirleri
3. Dostluğun Yarar ve Etkileri
Ortak Paydalar
Dostluğun mantık ve gerekliliği, her ne kadar az dahi olsa ortak paydaların bulunmasındadır ve gökyüzü nimeti olan Kur'an-ı Kerim de bu konuyu Ehl-i Kitab'ı muhatap alarak şöyle sunmuştur:
" قل یا اهل الکتاب تعالوا الی کلمه سواء بیننا و بینکم"
"De ki: "Ey Kitap ehli, bizim ve sizin aranızda eşit olan bir kelimeye gelin" Al-i İmran/64
Bu ayet-i kerime baz alındığında Kuran'ın dostluk adına taabbudi ve mecburi bir emrin değil de mantıklı ve temel bir görüş olan ortak bir paydayı Kitap Ehli'ne sunduğunu görüyoruz.
Ama Allah Teâlâ aynı Kuran içerisinde Mümtehene suresi 8 ve 9. ayet-i kerimelerde hatta Ehl-i Kitap dahi olmasalar kafirlere dahi yardım etmeyi ve onlara adalet ile davranmayı tembihlemiştir:
" لا ینهیکم الله عن الذین لم یقاتلوکم فی الدین و لم یخرجوکم من دیارکم ان تبرو اهم و تقسطوا من دیارکم و ظاهروا علی اخراجکم ان تولّوهم و من تتولهم فاولئک هم الضالمون "
"Allah sizi, din hakkında sizinle savaşmayan ve sizi yurtlarınızdan çıkarmayan kimselere iyilik etmekten, onlara adaletli davranmaktan men etmez. Allah sizi, ancak sizinle din hakkında savaşan, sizi yurtlarınızdan çıkaran ve çıkarılmanıza yardım eden kimselerle dost olmaktan men'eder. Kim onlarla dost olursa, işte zalimler onlardır." Mümtehene 8/9
Bu iki ayetten önce zikredilen ayet-i kerimede ise şu konuya değiniliyor: