Ateizm Ve Agnostisizm Nedir?
Hasan KANAATLI
10 Haziran 2021
ÖZET
Bu makalede ateizm ve agnostisizm‘in özet bir şekilde tanımını yapacağız. Özellikle de ateizmin kendi öncüllerinden bahsedeceğiz. Tevhit dini olan İslam’ın ve İslam düşünürlerinin bu teorilerin karşısında vermiş olduğu cevapları kısa bir şekilde aktarmaya çalışacağız. Ayrıca bu düşüncelerin ortaya çıkmasına neden olan sebepleri ele alacağız. Daha sonra bu teorilerin günümüz dünyasında nasıl bir seyir sergilediğinden bahsedeceğiz. Mümkün derecede dünya değerler istatistiklerinden bölgelere, cinsiyetlere, inançlara ve kültürlere göre bunların yayılımlarından rakamlar sunacağız. Kimi insanların bu düşüncelerin değerlendirilmesindeki yanılgılarını ortaya koyacağız. Batılı düşünürlerin bu görüşlerini Müslüman düşünürler üzerinden tahlil edeceğiz. Tanrı’yı inkara götüren bu görüşlerin temelinin Yahudi ve Hristiyan teolojisine dayandığını ve İslam teolojisinin bu türden görüşlerin oluşmasına asla müsaade etmediğini kısada olsa delilleriyle birlikte ortaya koyacağız.
Anahtar Kelimeler
Ateizm, Agnostisizm, İslam, filozof, sofizm, bilimsel bilim, modern teori, teorik felsefe, pratik ateizm, ilim ve bilim, rasyonel ilim, Allah’ı kabul ve ateizm, Allah’ı kabul ve dini ret, bilmezlik vs.
Giriş
Ateizm ve agnostisizm gibi düşünceler, semavî dinler ve özellikle de İslam dini gibi yazılı metninde (Kuran) orjinliğini günümüze kadar koruyan ve kıyamete kadar da korunacağı Yüce Allah tarafından bildirilen bu dinin tam da karşıtında yer alan ve onu zayıflatmak ya da yok etmek için Batılılar tarafından değişik formatlarla sergilenen ve sosyolojik rasyonaliteyle uyuşmayan bir takım temelden yoksun düşüncelerdir.
“Ateizm” ve “agnostisizm” gibi kavramların düşünsel kökenleri her ne kadar çok eskilere dayanmış olsa da fakat özellikle de modern devlet kavramının ortaya çıktığı son dönemlerde, daha yaygın bir şekilde hem batı topluluklarında ve hem de İslam coğrafyası içerisinde bu gibi modern kavram kalıpları içerisinde kullanıldıklarına şahit olmaktayız. Şimdi biz burada her iki kavramı da teker teker ele alıp anlamlarını, temel öncüllerini, ortaya çıkış nedenlerini, insanların bu düşüncelere yönelmelerinin sebeplerini ve bu günkü dünyamızdaki seyrini özet bir şekilde izah etmeğe çalışacağız.
ATEİZM NEDİR
Ateizm bir inanç ya da bir dinin varlığını reddeden felsefi bir görüş, bir bakış açısı ve bir düşüncedir. Diğer bir ifadeyle ateizm; tüm tanrılara ve ruhsal varlıklara olan metafizik inançları reddeden ve var olan gerçekliği inanç yoluyla açıklamayı kabul etmeyen bir felsefi düşünce akımıdır.
En kısa tarifiyle ateizm; “Allah’ın var olmadığı görüşü”ne dayanır. Bu felsefeye “ateizm”, bunu savunanlara ise “ateist” denir
Ateistlerin dört temel öncülü vardır ve şunlardan ibarettir:
Ateistlere göre Evren, maddî ve fizikî bir gerçekliktir. Evrende maddî ve fizikî gerçekliğin dışında başka bir gerçeklik yoktur.
Tabi ki burada hakikat ile gerçekliği birbirinden ayırt etmek gerekir! Evreni bir gerçeklik olarak kabul etmek, fizikî bir varlığı teyit ve tastık etmektir. Fakat gerçeklik, aynı zamanda hakikatin de bir yansıması ve dışa vurumu olduğundan, ateizm hakikati inkâr eder ve varlığı gerçekliğe indirger.
2-Düşünceler, duyumların bir sonucudur. Aşkın, mutlak güç, sonsuz irade ve bilgi sahibi bir varlık, sahip olduğumuz bu beş duygular ile hissedilemez, tespit edilemez, görülemez, dokunulamaz, kokusu alınamaz vs. O halde, böyle bir varlığı duygularımız algılayamadığına göre, onun varlığından söz etmek de mümkün değildir.
3-Varlıktaki düzen, bir düzen kurucunun eseri değildir, evrimin sonucu kendi kendini oluşturmaktadır, oluşmaya ve var olmaya da devam etmektedir!
4-Varoluşun hakikati hariçte değil, insanın içindedir.
Ateistlerin dört öncülleri bunlardır. Bu düşüncelerini tahlile geçmeden önce burada şu gerçeği izah etmemiz gerekir: Ateistler, “varlık” kavramı üzerinde hataya düşmüşlerdir! Zira, varoluş ile yaratılış ve var olmak ile yaratılmak kavramları, aslında birbirinden farklı kavramlardır. Buna rağmen bırakın onların hataya düşmelerini, bizim gibi Allah’ın varlığını kabul edenler dahi çoğu zaman farkında olmadan “yaratılış” kavramı yerine “varoluş” kavramını kullanmaktayız! Oysaki bizim inancımıza göre varlık, yaratmanın bir ürünüdür! Yani yaratma fiili gerçekleştikten sonra bir varlık ortaya çıkmıştır. Fakat “varoluşu” temel aldığımızda, bu durumda farkına varmadan ateistlerin dördüncü öncülünü teyit etmiş oluruz! Bu bakımdan da varoluşçular (egzistansiyalistler) aslında büyük ölçüde düşünce ve tezlerini buna dayandırırlar.
Ateizm ’in Versiyonları
Ateizm’ in genelde iki versiyonundan bahsedilir; Biri “teorik ateizm”, diğeri ise “pratik ateizm” dir. En tehlikeli ve en yaygın olanı, pratik ateizmdir. Pratik ateizm’ de kişi, Allah’a inanması ve O’nun varlığını kabul etmesiyle birlikte, fiilen/pratikte ateist olabiliyor.