12-Ahlâkî Eğitimle İlgili Görüş, Düşünce ve Yönelişlere Bir Bakış

04 December 2025 56 dk okuma 13 sayfa
Yazı Boyutu:
Sayfa 12 / 13

Diğer bir örnek Doktor Mikdat Yalçın’ın “Toplumsal ahlâkî eğitim” adlı eseridir. Yazar, “İslâmî esaslara göre eğitim açıları” adlı kitabında da bir bölümü bu konuya ayırmıştır. Bu bölüm aynı adla yazdığı kitabının özetidir. Ahlâkî eğitimin önemini anlattıktan ve İslâmî ahlâkı tarif ettikten sonra ahlâkın bazı özelliklerini anlatmış ve sonra da İslâm’da ahlâkî eğitim yöntemlerinden bahsetmiştir.

Üçüncü yaklaşım: Karşılaştırmalı yaklaşım. Bu yaklaşımda bazen Müslüman bir düşünürün ahlâkî eğitimle ilgili görüşleri Batılı bir düşünürün bu konudaki görüşleriyle veya Batılı psikologların ahlâkî eğitim görüşleriyle kıyaslanmaktadır. Bazen de İslâm’ın ahlâkî eğitim görüşleriyle diğer inançların görüşleri kıyaslanır. Doktor Bâkırî’nin Ahlâkî eğitim yolları temelleri (Ahlâk ilmi ve çağdaş psikolojinin eleştirisi) kitabı bu sınıftandır. Bu kitapta geçmiş ahlâk (İslâmî ahlâk) bazı önemli psikoloji görüşleriyle temel ve yöntem açısından birbirleriyle kıyaslanmış ve eleştirilmiştir.

Yine Ekber Rehnema’nın doktora tezi olan “Ahlâkî eğitimde Kant’ın ve Hâce Nâsiruddîn’in görüşlerinin kıyaslanması” bu yaklaşıma diğer bir örnektir.

Kaynaklar

* Kur’ân-ı Kerîm

- Kur’ân-ı Kerim, Abdulbaki Gölpınarlı meali (Türkçe, İstanbul, 1955), Süleyman Ateş Meâli (Türkçe, -6 cilt- Yeni Ufuklar Neşriyat, 1988,[Yer belirtilmemiş] ve Kadri Çelik meali; Muhammed Mehdî Fuladvend’in Farsça tercümesi (Dâru’l-Kur’âni’l-Kerîm, Tahran)

* Nehcu’l-Belağa

- Nehcu’l-Belağa, Seyyid Cafer Şehidî’nin tercümesi, 6. Baskı, Tahran: Şirket-i İntişarat-ı İlmî ve Ferhengi, 1373 Ş.H.(1994), Dâru’l-Kur’âni’l-Kerîm, Tahran. (Türkçe’de yer yer Kadri Çelik tercümesinden alıntı yapılmıştır, Ferec yayınları, 2001.) Ali, Said İsmail; Es-Sunnetu’l Nebeviyye: Ru’yetu’t-Terbeviyye, Kahire: Dâru’l- Fikri’l- Arabî (1423 k).

Amedî, Abdulvahid bin Muhammed; Gureru’l-Hikem ve Dureru’l-Kilem, Kum: Defter-i Tebliğat-i İslâmî (1366 h.ş.) .

Berkıy, Ahmed bin Muhammed bin Hâlid; El- Mehasin, C. 1, Tahkik-i Seyyid Celâleddîn Hüseynî, (yersiz), Dâru’l-Kutubi’l-İslâmiyye, (274 k).

El-İhvanî, Ahmed Fuat; et-Terbiyyetu fi’l-İslâm, Kahire: Dâru’l- Mearif (tarihsiz),

Enis, İbrahim ve diğerleri; El-Mucemu’l-Vasît 3 ط, Kum: Defter-i Neşr-i Ferheng-i İslâmî (1367 h.ş.).

Eş-Şerif, Avn ve Habib el-Cenhanî (Virasetaran); El-Fikru’t-Terbuyyi’l-Arabiyyi’l-İslâmî ve’l-Usuli ve’l-Mebadi, Tunus (1987 m).

Firuz Abadî, Mecduddîn Muhammed; El-Kamusu’l-Muhit, Beyrut: Dâru İhyâu’t-Turâsi’l-Arabî (1412 k).

Frankena, William; (1376), Felsefe-i Ahlâk, Hâdî Sâdıkî’nin tercümesi, Kum: Müessese-i Ferheng-i Taha (1376 h.ş.).

Furuğî, Muhammed Ali; Seyr-i Hikmet der Avrupa, C. 1, 4. Baskı, Tahran: İntişarat-ı Safî Alişah (1368 h.ş.).

Gazalî, Ebu Hamid İmam Muhammed; Kimya-yi Saadet, C. 1 ve 2, Hüseyin Hudeyvicem’in tashihi, 4. Baskı, Tahran: Şirket-i İntişarat-ı İlmî ve Ferhengî (1368 h.ş.).

Harrânî, Hasan bin Şu’be; Tuhefu’l-Ukul, Kum: İntişarat-i Camia-i Muderrisin (1404 k).

Kufî, Muhammed bin Muhammed bin Eş’as; El- Ca’feriyyât, Tahran: Mektebetu Niynevi’l-Hadîse (tarihsiz).

Kuleynî; Kâfî, C. 8; Tahran, Dâru’l- Kütübi’l-İslâmiyye (1365 h.ş.)

Mazenderanî, Mevla Muhammed Sâlih; Şerhu Usuli’l-Kâfi, C. 12, yersiz (1081 k).

Meclisî, Muhammed Bâkır; Bihâru’l-Envâr, C. 110, Beyrut: Müessesetu’l- Vefa (1404 k).

Medkûr, Ali Ahmed; Minhecu’t-Terbiyeti Esasi Mukevvinâtihi, Kahire: Ed-Dâru’l-Fenniyye li’n-Neşri ve’t-Tevzi (tarihsiz).

Misbah Yezdî, Muhammed Taki; Ahlâk der Kur’ân, 2 cilt, Tahran: İntişarat-i Emir-i Kebir (1372 h.ş.).

Misbah Yezdî, Muhammed Taki; Felsefe-i Ahlâk, Tahran: İntişarat-i İttilaat (1367 h.ş.).

Muin, Muhammed Taki (1371); Ferheng-i Farsî-yi Mutavassıt, 6. Cilt, 8. Baskı, Tahran: İntişarat-ı Emir-i Kebir (1371 k).

Râvendî, Seyyid Fadlullah; En-Nevâdir, Tahkik: Said Rıza Ali Askerî; Kum: El-Hadis, 1377 h.ş..

Sadûk; El- Emâlî, İntişarat-i Kitâbhâne-i İslâmiye 1362 h.ş.).

Şeydânşeyd, Hüseynali; Akl der Ahlâk ez Nazargâh-ı Gazalî ve Hayyam, Kum: Pejuheşkede-i Havza ve Dânişgâh 1383 h.ş.).

Tabersî, Raziyuddîn Hasan bin Fazl; (tarihsiz), Mekârimu’l-Ahlâk, Kum: İntişarat-ı Şerif Razî (tarihsiz).

Tûsî, Hâce Nâsiruddîn; Ahlâk-ı Nâsırî, Mücteba Minevî ve Ali Rıza Haydarî tashihi, 4. Baskı, Tahran: Harezmî (1369 h.ş.).

Ulvan, Abdullah Nâsıh; Terbiyetu’l-Evlâd-i fî’l-İslâm, C. 1, 3. Baskı, (yersiz ve tarihsiz).

Yalçın, Mikdat; Cevanibu’t-Terbiyeti’l-İslâmiyyeti’l-Esasiyye, Beyrut: Müesseseyi Dâru’r-Reyhânî (1406 k).

İngilizce Kaynaklar

Cochrane, Don; “Moral education_ A Prolegomenon” in Theory into Practice, vol. 14, n. 4.

Elias, John, I.; “Philosophy of Education: Classic and Contemporary”, Florida; Krieger Publishing Company (1995).

Halstead J. Mark and Monica J. Taylor (editors); “Values in Education and Education in Values”, London and Washington D.C.: The Falmer Press (1996).

Hill, Brian V.; “Values Education in Schools: İssues and Challenges”, in Primary and MiddleYears Educator, vol. 2, issue 2 (2004).

Hummel Charles; “Aristotle” in Thinkers on Education, Ed. By Zaghloul Morsy, Unesco (1997).

Bu Yazıyı Paylaş

İlgili Yayınlar